Sách giáo khoa môn tin lớp 6 theo chương trình vnen

Làm bài tập sau. Bài tập số 6. Em hãy cho biết, nếu thơng tin vào là bảng điểm các mơn học của học sinh trong lớp thì những thơng tin nào dưới đây có thể là thơng tin ra? (A) Bạn Đạt học giỏi nhất lớp. (B) Học kì II bạn Minh tiến bộ hơn học kì I. (C) Bạn Nam cao nhất lớp. (D) Bạn An chơi thân với bạn Bình. Chia sẻ và so sánh với nhóm khác về kết quả bài tập của nhóm. D. HOẠT ĐỘNG VẬN DỤNG Theo em thì chú chó ni trong nhà có trao đổi thơng tin với chủ hay khơng, nếu có thì nó làm cách nào để diễn đạt và biểu thị thơng tin? E. HOẠT ĐỘNG TÌM TỊI, MỞ RỘNG Em hãy tìm thêm ba ví dụ trong đó con người xử lí thơng tin theo các cách sau: a) theo nhóm. b) mỗi người bắt buộc phải xử lí thơng tin một cách độc lập trong một khoảng thời gian ấn định sẵn. c) cá nhân xử lí thơng tin với sự trợ giúp của máy tính điện tử. 11 Bài 2. CÁC DẠNG THƠNG TIN MỤC TIÊU - Nhớ và liệt kê được những dạng thơng tin cơ bản: văn bản, hình ảnh và âm thanh. - Hiểu rằng khơng chỉ nội dung mà cách biểu diễn thơng tin cũng quan trọng. - Biết khái niệm bit, byte, KB, MB, GB. - Biết máy tính biểu diễn thơng tin dưới dạng dãy bit. A. HOẠT ĐỘNG KHỞI ĐỘNG Làm bài tập sau. Bài tập số 1. Em đã biết rằng con người thu nhận thơng tin bằng các giác quan: mắt để nhìn, tai để nghe,… Hãy cho biết thơng tin trong truyện tranh Tấm Cám hay Doremon được tác giả biểu thị dưới dạng nào (đánh dấu vào ơ vng thích hợp)? Hãy chia sẻ và so sánh kết quả với các nhóm khác.  Văn bản.  Hình ảnh. B.  Âm thanh.  Khơng theo ba dạng trên. HOẠT ĐỘNG HÌNH THÀNH KIẾN THỨC 1. Ba dạng tồn tại chính của thơng tin Đọc nội dung sau đây để biết những dạng tồn tại chính của thơng tin. 12 Thơng tin quanh ta rất phong phú, chúng thường tồn tại dưới ba dạng cơ bản là văn bản, hình ảnh và âm thanh. • Dạng văn bản: những gì được ghi lại bằng chữ viết, các kí hiệu hay các con số trong sách vở báo chí là các ví dụ về thơng tin ở dạng văn bản. • Dạng hình ảnh: các sơ đồ, hình vẽ minh hoạ trong sách báo, các bức ảnh chụp cho ta thơng tin dưới dạng hình ảnh. • Dạng âm thanh: thơng tin ở dạng này được truyền tải thơng qua lời nói, các bản nhạc hay bài hát, tiếng loa phát thanh, tiếng còi xe,... Làm bài tập sau. Bài tập số 2. Hãy suy nghĩ xem trong những trường hợp sau đây vật mang tin là gì, sau đó điền vào các ơ trống trong bảng (theo mẫu). Hãy chia sẻ và so sánh kết quả với các nhóm khác. Trường hợp Bài học hàng ngày ở lớp. Vật mang Vật mang Vật mang thơng tin dưới thơng tin dưới thơng tin dưới dạng văn bản dạng hình ảnh dạng âm thanh Các dòng chữ trong Những hình vẽ trong Lời giảng bài của sách vở, trên bảng, sách vở, trên bảng, thầy cơ, video clip trên màn hình, ... trên màn hình, ... dạy học, ... Một trận đấu bóng đá phát trên ti vi. Cuốn truyện tranh Doraemon. Đèn tín hiệu giao thơng. 2. Biểu diễn thơng tin trong máy tính Đọc nội dung dưới đây để hiểu rằng thơng tin có thể được biểu diễn theo nhiều cách khác nhau, còn bên trong máy tính thì thơng tin được biểu diễn dưới dạng dãy bit. 13 Cùng một thơng tin nhưng nó có thể được biểu diễn dưới nhiều dạng khác nhau, khi đó việc chọn cách biểu diễn nào là rất quan trọng. Chẳng hạn, Napoleon - danh tướng người Pháp - đã nói: “Một hình vẽ có giá trị hơn ngàn lời nói”, nghĩa là để mơ tả vị trí và tuyến đường hành qn của đối phương thì một bản vẽ tốt hơn nhiều so với việc mơ tả bằng lời. Tuy nhiên trong việc tiếp thị bán hàng thì kĩ năng diễn đạt bằng lời lại mang tính quyết định. Con người thường biểu diễn thơng tin dưới dạng âm thanh (lời nói) và hình ảnh (văn bản, cử chỉ). Vậy em có biết thơng tin được biểu diễn bên trong máy tính dưới dạng nào khơng? “Thơng tin được máy tính biểu diễn dưới dạng dãy các bit”. Bit là đơn vị nhỏ nhất để đo lượng thơng tin. Một bit chứa thơng tin cho biết đang có dòng điện chạy qua một thiết bị hay khơng. Để máy tính có thể xử lí, thơng tin sau khi thu nhận vào cần được biến đổi thành dãy các bit. Sau khi máy xử lí xong, thơng tin kết quả dưới dạng các dãy bit lại được biến đổi thành văn bản, âm thanh hay hình ảnh để hiển thị cho người dùng xem. 3. Các đơn vị đo lượng thơng tin Đọc nội dung sau để biết đơn vị đo lượng thơng tin. Bit chứa một lượng thơng tin rất ít ỏi, phải cần tới 16, 32 thậm chí là 64 bit mới có thể biểu diễn được một kí tự (tức là một chữ cái, chữ số hoặc dấu), vì thế người ta thường dùng những bội số của bit như: - Byte (đọc là “bai”, 1 byte = 8 bit) - KB (Ki-lơ-bai, bằng 1024 byte) - MB (Mê-ga-bai, khoảng hơn 1 triệu byte) Dưới đây là những đơn vị đo lượng thơng tin hay dùng: Kí hiệu B Cách đọc Giá trị 1 byte = 8 bit KB Ki-lơ-bai 1 KB = 210 byte =1024 byte (khoảng 1 nghìn byte) MB Mê-ga-bai 1MB = 210 KB (khoảng 1 triệu byte) GB Gi-ga-bai 1GB = 210 MB (khoảng 1 tỉ byte) TB 14 Bai Tê-ra-bai 1TB = 210 GB (khoảng 1 nghìn tỉ byte) C. HOẠT ĐỘNG LUYỆN TẬP Làm bài tập sau. Bài tập số 3. Giả sử mỗi kí tự được biểu diễn bằng 16 bit, mỗi dòng gồm trung bình 80 kí tự, mỗi trang sách in có 30 dòng, một quyển sách dày trung bình là 200 trang. Vậy trung bình một cuốn sách chứa 2 × 80 × 30 × 200 = 960 000 byte. Em hãy tính xem với một chiếc USB dung lượng 16GB ta có thể chứa được lượng thơng tin tương đương với bao nhiêu cuốn sách? Hãy chia sẻ và so sánh kết quả với các nhóm khác. D. HOẠT ĐỘNG VẬN DỤNG Một kĩ sư muốn chế tạo một chú robot để trò chuyện và phục vụ con người. Ơng đã trang bị cho robot trí thơng minh nhưng sau đó chỉ còn đủ kinh phí để lắp thêm hai trong số năm giác quan của con người là mắt, tai, mũi, lưỡi và xúc giác ở làn da. Theo em thì ơng kĩ sư nên chọn những giác quan nào? Hãy giải thích lí do? E. HOẠT ĐỘNG TÌM TỊI, MỞ RỘNG Em hãy tìm ví dụ về những sự kiện hay vật mang tin khơng biểu diễn thơng tin bằng văn bản, hình ảnh hay âm thanh. 15 Bài 3. KHẢ NĂNG CỦA MÁY TÍNH MỤC TIÊU - Nêu được tóm tắt những khả năng của máy tính. - Biết những ứng dụng thực tế của máy tính trong khoa học kĩ thuật và đời sống, qua đó thấy được vai trò quan trọng của máy tính. A. HOẠT ĐỘNG KHỞI ĐỘNG Đọc nội dung sau để trả lời câu hỏi. Năm 1997 máy tính Deep Blue của cơng ti IBM đánh bại vua cờ Garry Kasparov. Năm 2008 IBM cơng bố siêu máy tính Roadrunner với tốc độ 1 triệu tỉ phép tính/ giây. Nếu có 6 tỉ người làm việc liên tục 24 tiếng/ngày, thì phải mất tới 46 năm mới xử lí xong cơng việc mà Roadrunner chỉ cần đúng một ngày để hồn thành. Đó là một số ví dụ nói lên khả năng to lớn của máy tính. Nhờ những khả năng đó mà máy tính ngày càng đảm nhiệm vai trò quan trọng trong khoa học kĩ thuật và đời sống. Theo em những nhận xét sau đây về vai trò của máy tính có chính xác hay khơng? Hãy chia sẻ và so sánh kết quả với các nhóm khác. a) Máy tính là vạn năng, bất cứ lĩnh vực hay cơng việc gì máy tính cũng có thể làm tốt hơn con người. b) Máy tính chỉ được dùng trong một vài lĩnh vực khoa học mà thơi, còn đa số cơng việc thường ngày trong cuộc sống thì máy tính chẳng giúp được gì mà con người phải tự làm cả, ví dụ như việc cấy cày, đan lát rổ rá, đục đẽo chạm khắc bức tượng, vui chơi tập luyện thể thao, chữa bệnh,… 16