Đề thi học sinh giỏi môn sinh 9 huyện phù cừ hưng yên năm học 2014 2015(có đáp án)

Họ tên thí sinh:……….....……………………………………………………….. Chữ ký của cán bộ coi thi số 1: Số báo danh: …………..……....… Phòng thi số: ……….………… PHÒNG GD – ĐT PHÙ CỪ ĐỀ CHÍNH THỨC ……………………………………………………………… HƯỚNG DẪN CHẤM ĐỀ THI CHỌN HỌC SINH GIỎI LỚP 9 NĂM HỌC 2014 - 2015 Môn: Sinh học Câu Nội dung I 1.*Để xác định được kiểu gen của cá thể mang tính trạng trội là đồng hợp 4 đ tử hay dị hợp tử cần thực hiện phép lai phân tích - Nếu kết quả của phép lai phân tích là đồng tính chứng tỏ cơ thể có kiểu hình trội là đồng hợp tử SĐL chứng minh - Nếu kết quả của phép lai phân tích là phân tính chứng tỏ cơ thể có kiểu hình trội là dị hợp tử SĐL chứng minh *Ngoài phép lai phân tích,ở thực vật còn có phương pháp tự thụ phấn để xác định được kiểu gen của cơ thể có kiểu hình trội -Nếu kết quả tự thụ phấn là đồng tính chứng tỏ cơ thể có kiểu hình trội là đồng hợp tử SĐL chứng minh - Nếu kết quả tự thụ phấn là phân tính chứng tỏ cơ thể có kiểu hình trội là dị hợp tử SĐL chứng minh 2.Xác định bệnh di truyền ở người: - Bệnh Đao: Là đột biến thể dị bội ( người có ba nhiễm sắc thể số 21) - Bệnh bạch tạng : Do đột biến gen lặn nằm trên NST thường - Bệnh Tơcnơ : Là đột biến thể dị bội(nữ có NST giới tính XO) II 2,5đ 1. Ơ kì giữa: các NST kép xếp thành một hàng trên mặt phẳng xích đạo của thoi phân bào.Vì vậy: - Số NST đơn = 0 - Số crômatit = 24 x 2 = 48 - Số tâm động = 24 2. Điểm 0.5đ 0,5đ 0,5đ 0,5đ 0,5đ 0,5đ 0,5đ 0,5đ 0,5đ 0,5đ 0.5đ Kiểu gen 0,5đ Kiểu gen III 4đ AB cho 2 kiểu giao tử: AB = ab = 1/2 ab Ab cho 2 kiểu giao tử : Ab = aB = 1/2 aB 0,5đ 1. So sánh quá trình phát sinh giao tử đực và giao tử cái ở động vật * Giống nhau: - Các tế bào mầm đều thực hiện nguyên phân liên tiếp nhiều lần 2 0,5đ - Noãn bào bậc 1 và tinh bào bậc 1 đều thực hiện giảm phân để cho giao 0,5đ tử. * Khác nhau Phát sinh giao tử cái -Noãn bào bậc 1 qua giảm phân I cho thể cực thứ nhất có kích thước nhỏ và noãn bào thứ hai có kích thước lớn - Noãn bào bậc 2 qua giảm phân II cho một thể cực thứ 2 có kích thước bé và một tế bào trứng có kích thước lớn - Từ mỗi noãn bào bậc 1,qua giảm phân cho hai thể cực và một tế bào trứng;chỉ có trứng trực tiếp thụ tinh IV 4đ Phát sinh giao tử đực - Tinh bào bậc một qua giảm phân I cho 2 tinh bào bậc 2 0,5đ - Mỗi tinh bào bậc 2 qua giảm phân II cho 2 tinh tử phát triển thành tinh trùng 0,5đ - Từ mỗi tinh bào bậc 1 qua giảm phân cho 4 tinh trùng ,các tinh trùng này đều tham gia thụ tinh 0,5đ 2. Phân tử ADN nhân đôi theo các nguyên tắc: - Nguyên tắc khuôn mẫu: ADN con có mạch mới được tổng hợp dựa trên 0.5đ mạch khuôn của ADN mẹ - Nguyên tắc bổ sung: Các nucleotit tự do trong môi trường nội bào liên kết với các nucleotit cuả mạch khuôn ADN mẹ theo nguyên tắc: A liên 0,5đ kết với T,G liên kết với X và ngược lại - Nguyên tắc giữ lại một nửa (bán bảo toàn): Trong mỗi phân tử ADN con mới có một mạch là mạch cũ của ADN mẹ,còn mạch mới được tổng hợp 0.5đ từ nguyên liệu môi trường Theo đề bài : Một gen quy định một tính trạng,các gen nằm trên các NST khác nhau * Xét phép lai 1: 6,25% = 1/16 thấp,dài 0,5đ Suy ra hai tính trạng phân li độc lập,thấp và dài là hai tính trạng lặn - Quy ước: Gen A: cao Gen B: hạt tròn Gen a : thấp Gen b: hạt dài Nhận thấy 16 tổ hợp = 4 loại giao tử x 4 loại giao tử 0,5đ Suy ra F1 : AaBb x AaBb 0,5đ -Viết sơ đồ lai, thống kê tỉ lệ kiểu gen,kiểu hình ở F2 *Xét phép lai 2: 12,5% = 1/8 chứng tỏ F2 có 8 tổ hợp.Có 2 sơ đồ lai đúng: 0,5đ + F1: AaBb x Aabb Viết sơ đồ lai, thống kê tỉ lệ kiểu gen,kiểu hình ở F2 + F1 : AaBb x aaBb Viết sơ đồ lai, thống kê tỉ lệ kiểu gen,kiểu hình ở F2 3 0,5đ 0,5đ V 3,5đ VI 2đ * Xét phép lai 3: 0,5đ 25% = 1/4 .Chứng tỏ F2 có 4 tổ hợp Nhận thấy 4 tổ hợp = 4 loại giao tử x 1loại giao tử Suy ra F1 : AaBb x aabb 0,5đ Viết sơ đồ lai, thống kê tỉ lệ kiểu gen,kiểu hình ở F2 1. Kiểu gen của hai anh em + Hai anh em sinh đôi cùng trứng nên phải có kiểu gen giống nhau + Vợ người anh có nhóm máu A, sinh con nhóm máu B nên I B của con 0.5đ phải do người anh truyền cho + Vợ người em có nhóm máu B, sinh con nhóm máu A nên I A của con 0.5đ phải do người em truyền cho Vậy kiểu gen của hai anh em đều là: IAIB ( nhóm máu AB) 0.5đ 2. Kiểu gen của vợ người anh,vợ người em và các con + Để sinh được người con có nhóm máu B, vợ người anh phải có kiểu 0.5đ gen dị hợp IAIO + Để sinh được người con có nhóm máu A, vợ người em phải có kiểu 0,5đ gen dị hợp IBIO + Kiểu gen của các con 1đ A O Kiểu gen của con có nhóm máu A là I I Kiểu gen của con có nhóm máu B là IBIO Kiểu gen của con có nhóm máu AB là IAIB a/ Dạng đột biến : + Tổng số nucleotit cua gen : 150 x 20 = 3000 ( Nu) + Số nucleotit từng loại của gen trước lúc đột biến: 0.5đ A = T = 3000 x 35% = 1050 ( Nu) G = X = ( 3000 : 2 ) – 1050 = 450 ( Nu) + Sau đột biến , số nucleotit mỗi loại đã giảm xuống: 0.5đ A = T = 1050 - 1048 = 2 ( Nu) G = X = 450 - 449 = 1 ( Nu) + Vậy dạng đột biến gen là mất ba cặp nucleotit gồm 2 cặp nucleotit loại 0,5đ A-T; 1 cặp nucleotit loại G-X b/ So sánh chiều dài gen: Gen đột biến có chiều dài ngắn hơn so với gen trước lúc đột biến: 3 x 3,4 = 10,2 A0 4 0,5đ